Karaluchy, prusaki. Jak pozbyć się karaczanów z domu

Co to są Karaluchy ?

Karaluchy (z łac Blatta orientalis) zwane również karaczanami to owady synantropijne, a więc żyjące w gospodarstwach domowych, przede wszystkim w ciemnych zakamarkach oraz w śmietnikach i miejscach zawilgoconych. Pochodzą z południowo-wschodniej Azji. Obecnie niemal 4 tysiące gatunków karaluchów zamieszkuje w zasadzie wszystkie kontynenty, za wyjątkiem biegunów Ziemi. Jednak tylko cztery gatunki są uważane powszechnie za szkodniki. Karaluchy to zwierzęta, które żyją na Ziemi od setek milionów lat. Występowały już 320 milionów lat te karbonie.

Karaluchy są owadami mało wyspecjalizowanymi. Nie posiadają tak jak komary ssąco-kłujących narządów gębowych czy innych wyspecjalizowanych w zdobywaniu danego rodzaju pożywienia. Dlatego mogą żyć w wielu różnych środowiskach. Przy czym karaluchy żyjące w tropikach są większe niż te spotykane w krajach o klimacie umiarkowanym.

Najwięcej karaluchów spotkać można w rejonach o klimacie tropikalnym i podzwrotnikowym. Są również odporne na zimno i potrafią przetrwać w Arktyce. Niektóre gatunki za sprawą wytwarzania zapobiegającego zamarzaniu środka wykonanego z gliceryny są w stanie wytrzymać w temperaturze do -122 stopni Celsjusza. Poza tym istnieją karaluchy, które potrafią żyć bez wody oraz takie, które posiadają zdolność nurkowania.

Jak wyglądają Karaluchy ?

Karaluchy powszechnie budzą wstręt i obrzydzenie. Długość ciała karalucha nie przekracza na ogół 1,25 cala. Nieco większe są jedynie karaluchy amerykańskie, które osiągają długość do 1,75 cala. Ich barwa jest czerwonawa i czarno-brązowa Karaluchy na swoim odwłoku mają pokrywę, która u samców jest niego dłuższa niż u samic.  Owad ten ma 6 nóg, długie czułki i dwie pary dobrze rozwiniętych skrzydeł. To jeden z najszybciej pełzających owadów świata. Porusza się z prędkością nawet 3,5 mili na godzinę, co w przypadku owadów jest ewenementem.

Źródło pożywienia i przystosowanie do środowiska

Karaluchy prowadzą nocny tryb życia. Swoją kryjówkę opuszczają dopiero po zapadnięciu zmroku. To owady wszystkożerne, które są zdolne nawet do trawienia keratyny, a więc białka włosa. Chętnie jedzą odpadki i lubią miejsca wilgotne. Dlatego też często spotkać je można w miejscach brudnych i śmietnikach. Karaluchy nie magazynują jedzenia, ale wszystko spożywają na miejscu. Co ciekawe, potrafią jednak obyć się bez jedzenia i wody przez wiele tygodni. Niektóre gatunki są również w stanie przez kilkadziesiąt minut przebywać bez dostępu powietrza. Posiadają ciekawy układ nerwowy, który wyposażony jest w 9 toksycznych dla bakterii substancji. Niektóre z nich są w stanie zabić szczepy groźnego gronkowca złocistego.

Karaluchy zaliczane są do owadów bardzo inteligentnych. Poza tym wykazują niezwykłe zdolności adaptacyjne. Potrafią bardzo szybko zyskać odporność na działanie nowych środków owadobójczych. Jednak nieprawdą jest to, że jako jedyne zwierzęta na ziemi przetrwałyby promieniowanie radioaktywne. Wprawdzie śmiertelna dawka promieniowania w ich przypadku jest kilkanaście razy większa niż u ludzi, ale to typowe dla wielu różnych gatunków owadów. Z drugiej strony karaluchy doskonale czują się nawet przy znacznie obniżonym ciśnieniu atmosferycznym.

Karaluchy jako owady posiadają również silnie rozwinięty zmysł rodzinny. Ciekawie wygląda kwestia ich rozmnażania. Samica karalucha kopuluje bowiem tylko jeden raz w życiu, a o jej względy walczy wiele samców. Poza tym karaluchy są w stanie rozpoznać siebie nawzajem, a więc nigdy nie ma miejsca kopulacja między rodzeństwem. Podczas walki o względy decyduje siła oraz feromony. Takie walki kończą się niejednokrotnie śmiercią słabszych osobników. Sam akt kopulacji również jest brutalny. Samica składa około 14-16 jaj w kokonie. Rozwijają się one w temperaturze pokojowej.

Gdzie zamieszkują ?

Karaluchy żyją najczęściej w dużych stadach, ale nie tworzą w nich zhierarchizowanych struktur społecznych jak mrówki czy pszczoły. Każdy karaluch sam decyduje o sobie. Są to owady, które chętnie dzielą się pożywieniem z innymi osobnikami. Poza tym są one również bardzo towarzyskie. Potrafią szybko odnaleźć się po charakterystycznym zapachu, którym wskazuje im także drogę do pożywienia.

Karaluchy są owadami bardzo łatwymi w hodowli, które odznaczają się znaczną odpornością. Dlatego powszechnie wykorzystuje się je do prowadzenia różnego rodzaju badań, w tym dotyczących rozrodczości, neurobiologii czy zachowań społecznych. Karaluchy synantropijne zjadają pożywienie przeznaczone dla ludzi czy zwierząt, niezbyt przyjemnie pachną i przenoszą patogeny na swoich ciałach. Mogą wywoływać reakcje alergiczne oraz astmę wśród ludzi.

Co ciekawe, w kulturze zachodu karaluchy są zwalczane i uważane za szkodniki, ale w wielu krajach świata są one spożywane przez ludzi. Z tym, że owady przeznaczane do jedzenia są specjalnie hodowane, a więc nie zawierają żadnych wirusów i bakterii Dania z karaluchów cieszą się sporą popularnością w Chinach, Tajlandii i Meksyku. W kulturze i medycynie chińskiej zmielone karaluchy są stosowane w leczeniu chorób serca i przewodu pokarmowego. Ponadto niekiedy karaluchy są niekiedy hodowane dla owadożernych zwierząt domowych. Rzadziej karaluchy same bywają zwierzętami domowymi. Są to przede wszystkim duże karaluchy madagaskarskie.

Karaluchy przenoszą choroby !

Karaluchy to jedno z największych zagrożeń dla zdrowia publicznego. Przenoszą takie choroby jak czerwonka, biegunka, dur brzuszny (tyfus), zapalenie żołądka i jelit, zapalenie istoty szarej rdzenia (polio) czy salmonellę. Spotkać je można w brudnych restauracjach i centrach handlowych Niekiedy żyją również w domach mieszkalnych. Są w stanie zjeść w zasadzie wszystko, nie tylko pożywienie przeznaczone dla ludzi, ale również papier czy tapetę. Potrafią przez wiele tygodni przeżyć, spożywając jedynie klej ze znaczków pocztowych.

W Polsce żyje kilka gatunków karaluchów: Supella Longipalpa, Blatta Orientalis (karaczan wschodni,  zdecydowanie najpopularniejszy w Polsce), Periplaneta Americana (Przybyszka Amerykańska – większy gatunek karalucha) oraz Blatella germanica (prusak). Wszystkie one są uważane za szkodniki i powinny być usuwane. W tym celu prowadzi się dezynfekcję.

Dodaj Komentarz

Komentarzy




Skomentuj post :

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *